ආයුබෝවන් පුංචි යාළුවනේ! අද මම ඔයාලට කියන්න යන්නේ හරිම ලස්සන, ඒ වගේම අපේ ජීවිතයට ගොඩක් වැදගත් පාඩමක් කියාදෙන කතාවක්. මේ කතාවට කියන්නේ “ඉරිතැලුණු කළගෙඩිය” කියලා.
ඈත අතීතයේ, අපේ මේ ලස්සන ශ්රී ලංකාවේ, කඳුවැටිවලින් වටවුණු, කොළ පාටින් පිරුණු වෙල් යායවල් තියෙන, කුරුල්ලන්ගේ මිහිරි නාදයෙන් පිරුණු හරිම සුන්දර ගම්මානයක් තිබුණා. මේ ගමේ මැදින් හරිම ලස්සන, පළිඟු වගේ පිරිසිදු වතුර තියෙන නිල්වලා ඔය ගලාගෙන ගියා. මේ ගමේ ජීවත් වුණා හරිම කරුණාවන්ත, අහිංසක සීයා කෙනෙක්. අපි එයාට ‘ගුණදාස සීයා’ කියලා කියමු.
ගුණදාස සීයාගේ රස්සාව වුණේ ගමේ තිබුණු ලොකු වලව්වේ මහත්තයාට දවසගානේ බීමට ගන්න පිරිසිදු වතුර ගෙනත් දෙන එකයි. ඉතින් ගුණදාස සීයා හැමදාම උදේ පාන්දරම නැගිටලා, තමන්ගේ ලී කදත් කරේ තියාගෙන, වතුර ගේන්න ඔය දිහාවට යනවා. මේ කදේ දෙපැත්තේ ලොකු, ලස්සන මැටි කළගෙඩි දෙකක් එල්ලලා තිබුණා. හැබැයි පුංචි යාළුවනේ, මේ කළගෙඩි දෙක එකිනෙකට හුඟක් වෙනස්.

එක කළගෙඩියක් හරිම අලුත්, හරිම ලස්සන, කිසිම පලුද්දක් නැති සම්පූර්ණ කළගෙඩියක්. ඒ කළගෙඩිය කොච්චර වතුර දැම්මත්, බිඳක්වත් බිමට හැලෙන්නේ නැතුව පරිස්සමට වලව්වට අරගෙන යන්න පුළුවන්. අනිත් කළගෙඩිය ටිකක් පරණයි. ඒ වගේම ඒ කළගෙඩියේ පැත්තක පොඩි ඉරිතැලීමක්, ඒ කියන්නේ පුපුරා ගිය තැනක් තිබුණා. ඉතින් ගුණදාස සීයා ඔයෙන් වතුර පුරවාගෙන, කන්ද නැගලා වලව්වට යනකොට, අර ඉරිතැලුණු කළගෙඩියේ තියෙන වතුර ටිකෙන් ටික බිමට වැටෙනවා. වලව්වට යනකොට ඒ කළගෙඩියේ ඉතුරු වෙලා තිබුණේ වතුර භාගයක් විතරයි.
මේ විදිහට එක දිගට අවුරුදු දෙකක්ම ගත වුණා. ගුණදාස සීයා හැමදාම වලව්වට අරගෙන ගියේ වතුර කළගෙඩි එකහමාරක් විතරයි. අර කිසිම පලුද්දක් නැති, ලස්සන අලුත් කළගෙඩියට මේ ගැන දැනුණේ ලොකු ආඩම්බරයක්. “මම තමයි හොඳම! මගෙන් වතුර බිඳක්වත් බිමට හැලෙන්නේ නැහැ. ගුණදාස සීයාට මගෙන් තමයි වැඩිම ප්රයෝජනේ තියෙන්නේ. අර අනිත් කළගෙඩියෙන් කිසිම වැඩක් නැහැ!” කියලා අලුත් කළගෙඩිය නිතරම හිතුවා.
ඒත් අර පැළුණු කළගෙඩිය හිටියේ ගොඩක් කණගාටුවෙන්. “අනේ… මම කොච්චර අවාසනාවන්තද? මාව හදලා තියෙන්නේ වතුර ගෙනියන්න වුණාට, මට මගේ රාජකාරිය හරියට කරගන්න බැහැ. මගේ තියෙන මේ ඉරිතැලීම නිසා මගෙන් වතුර බිමට හැලෙනවා. ගුණදාස සීයා මහන්සි වෙලා වතුර පිරෙව්වත්, මම නිසා සීයාගේ මහන්සියෙන් බාගයක්ම අපතේ යනවා නේද?” කියලා පැළුණු කළගෙඩිය හැමදාම රහසින් ඇඬුවා. තමන් ගැනම ලොකු ලැජ්ජාවක් මේ කළගෙඩියට දැනුණා.
ඔහොම කාලය ගතවෙද්දී, අවුරුදු දෙකකට පස්සේ දවසක, කප්පරක් දුක හිතේ තියාගෙන හිටපු පැළුණු කළගෙඩියට තවත් මේ දුක දරාගන්න බැරි වුණා. ගුණදාස සීයා ඔය අයිනේ තියෙන විශාල කුඹුක් ගහක් යටට වෙලා වතුර පුරවන වෙලාවේ, පැළුණු කළගෙඩිය සීයා එක්ක කතා කළා.

“ගුණදාස සීයේ… මට ගොඩක් සමාවෙන්න. මට මං ගැනම තියෙන්නේ ලොකු ලැජ්ජාවක්. මට ඔයාගෙන් සමාව ඉල්ලන්න ඕනේ…” කියලා පැළුණු කළගෙඩිය දුකෙන් කිව්වා.
ගුණදාස සීයා පුදුම වෙලා, හරිම ආදරෙන් කළගෙඩිය දිහා බැලුවා. “ඇයි දරුවෝ එහෙම කියන්නේ? ඔයා මොකක් ගැනද ඔච්චර ලැජ්ජා වෙන්නේ?” කියලා සීයා ඇහුවා.
එතකොට පැළුණු කළගෙඩිය කඳුළු සලමින් මෙහෙම කිව්වා. “සීයේ, පහුගිය අවුරුදු දෙක පුරාවටම ඔයාට වලව්වට ගෙනියන්න පුළුවන් වුණේ මගේ ඇඟේ තියෙන වතුරෙන් භාගයක් විතරයි. මගේ පැත්තේ තියෙන මේ ඉරිතැලීම නිසා, වලව්වට යනකම්ම වතුර බිමට හැලෙනවා. මගේ තියෙන මේ අඩුපාඩුව නිසා, ඔයාගේ මහන්සියට හරියන සම්පූර්ණ වටිනාකම ඔයාට ලැබෙන්නේ නැහැ. මම කිසිම වැඩකට නැති, දුර්වල කෙනෙක් සීයේ…”
මේ කතාව අහපු ගුණදාස සීයාගේ හිතට ලොකු අනුකම්පාවක් දැනුණා. සීයා හරිම කරුණාවන්ත හිනාවක් මුහුණට අරගෙන, කළගෙඩියේ පැළුණු තැන අතගාන ගමන් මෙහෙම කිව්වා. “දරුවෝ, ඔයා දුක් වෙන්න එපා. අද අපි වලව්වට යනකොට, ඔයා පාර අයිනේ තියෙන දේවල් දිහා හොඳට බලන්නකෝ. විශේෂයෙන්ම ඔයා යන පැත්තේ තියෙන ලස්සන මල් දිහා බලන්න කියලා මම ඔයාගෙන් ඉල්ලනවා.”
ඉතින් සීයා වතුර කදත් කරේ තියාගෙන, කන්ද නැගගෙන වලව්ව දිහාවට යන්න පිටත් වුණා. පැළුණු කළගෙඩියත් සීයා කිව්ව විදිහටම තමන්ගේ පැත්තේ පාර අයින දිහා බලාගෙන ගියා. අපෝයි! ඒකේ තියෙන ලස්සන! කන්ද උඩට යනකම්ම පාර අයිනේ කහ, රතු, දම්, රෝස පාටින් ලස්සනම ලස්සන මල් පිපිලා තිබුණා. උදේ පාන්දර ඉර එළිය වැටිලා ඒ මල් දිලිසෙනවා. පුංචි සමනලුන්, මී මැස්සන් ඒ මල් වටේ පියාඹමින් හිටියා. මේ දසුන දැක්කම පැළුණු කළගෙඩියේ හිතට පොඩි සතුටක් දැනුණා.
ඒත් වලව්වට ළං වෙනකොට, ආයේ සැරයක් කළගෙඩියට දුක හිතුණා. මොකද වෙනදා වගේම තමන්ගේ වතුරෙන් භාගයක්ම පාර දිගේ හැලිලා ගිහින් කියලා කළගෙඩිය දැක්කා. වලව්වට ගිය ගමන් පැළුණු කළගෙඩිය ආයෙමත් සීයාගෙන් සමාව ඉල්ලුවා.
“දැක්කා නේද සීයේ, මම කොච්චර උත්සාහ කළත් මගේ අඩුපාඩුව හදාගන්න බැහැ. අදත් වතුර භාගයක්ම හැලිලා. මට සමාවෙන්න සීයේ…”
එතකොට ගුණදාස සීයා, කළගෙඩිය ළඟට ඇවිත් හරිම ආදරෙන් මෙහෙම කිව්වා. “මගේ රත්තරන් දරුවෝ, ඔයා එනකොට දැක්කා නේද පාර අයිනේ පිපිලා තිබුණු ඒ ලස්සන මල්? හැබැයි ඔයා දැක්කාද ඒ මල් පිපිලා තිබුණේ ඔයා ගමන් කරපු පැත්තේ විතරයි කියලා? අනිත් අලුත් කළගෙඩිය ගිය පැත්තේ එක මලක්වත් තිබුණේ නැහැ නේද? ඒකට හේතුව මම කියන්නම්. මම මුල ඉඳලම ඔයාගේ තියෙන ඒ පුංචි අඩුපාඩුව, ඔය ඉරිතැලීම ගැන දැනගෙන හිටියා. මම ඒකෙන් ලස්සන ප්රයෝජනයක් ගත්තා.”

කළගෙඩිය පුදුම වෙලා සීයා දිහා බැලුවා.
“මම ඔයා යන පැත්තේ පාර අයින දිගේ ලස්සන මල් ඇට ජාති ගොඩක් සිටෙව්වා. අපි හැමදාම ඔයේ ඉඳලා වතුර අරගෙන එනකොට, ඔයා නොදැනුවත්වම ඒ මල් ඇට වලට, පැළ වලට හැමදාම වතුර දැම්මා. ඔයාගේ ඇඟෙන් බිමට හැලුණු ඒ වතුර බිංදු වලින් තමයි ඒ මල් පැළ ලොකු වෙලා ඔය තරම් ලස්සනට මල් පිපුණේ. පහුගිය අවුරුදු දෙක පුරාවටම, මම වලව්වේ මහත්තයාගේ කෑම මේසය සරසන්න ලස්සන මල් කැඩුවේ ඔයා වතුර දාපු ඒ මල් පඳුරු වලින්. ඔයා ඔය විදිහට ඉරිතැලිලා, වතුර ටික ටික බිමට නොහැලුවා නම්… මේ තරම් ලස්සන මල් වලව්වට ගේන්න මට කවදාවත් හම්බවෙන්නේ නැහැ. ඔයාගේ ඒ අඩුපාඩුව තමයි මේ මුළු පරිසරයම ලස්සන කළේ!”
ඒ කතාව ඇහුවම පැළුණු කළගෙඩියට දැනුණු සතුට නිම් හිම් නැහැ. තමන්ගේ අඩුපාඩුවෙන් මේ ලෝකයට කොච්චර ලස්සනක් එකතු වෙලාද කියලා තේරුම් ගත්ත කළගෙඩිය, එදා ඉඳන් කවදාවත් තමන් ගැන දුක් වුණේ නැහැ.

කතාවෙන් ගත හැකි ආදර්ශය: පුංචි යාළුවනේ, මේ ලෝකේ කිසිම කෙනෙක් සර්වසම්පූර්ණ නැහැ. අපි හැමෝගෙම මොකක් හරි අඩුපාඩුවක්, දුර්වලකමක් තියෙන්න පුළුවන්. හරියට අර ඉරිතැලුණු කළගෙඩිය වගේ. හැබැයි අපි අපේ අඩුපාඩු ගැන හිත හිතා දුක් වෙන්නවත්, අඬන්නවත් හොඳ නැහැ. අපේ තියෙන ඒ අඩුපාඩු වලින් වුණත් මේ ලෝකයට, අනිත් අයට ලොකු යහපතක් කරන්න අපිට පුළුවන්. අපේ වෙනස්කම් සහ අඩුපාඩු තමයි අපේ ජීවිතේ ලස්සනම ආශිර්වාදයක් බවට පත් වෙන්නේ. ඒ නිසා කවදාවත් ඔයා අනිත් අයට වඩා පහත් කෙනෙක් කියලා හිතන්න එපා!

